2.5 Państwo i Społeczeństwo
Stały URI zbioru
„Państwo i Społeczeństwo / State and Society” - pierwsze czasopismo Uniwersytetu Andrzeja Frycza Modrzewskiego w Krakowie. Wydawane jest od roku 2001. Początkowo ukazywało się dwa razy w roku, obecnie wychodzi jako rocznik. Na jego łamach publikowane są oryginalne prace badawcze z zakresu:
– Nauki o zdrowiu
– Architektura i urbanistyka
– Nauki o komunikacji społecznej i mediach
– Nauki o polityce i administracji
– Nauki o zarządzaniu i jakości
– Pedagogika
– Psychologia
ISSN: 1643-8299
e-ISSN: 2451-0858
Punktacja: 40 punktów
Częstotliwość: rocznik [od 2026 roku]
Forma publikacji: elektroniczna (pierwotna od 2016), drukowana
Język publikacji: angielski, polski
Strona internetowa: www.pis.ka.edu.pl
Przeglądaj
Przeglądaj 2.5 Państwo i Społeczeństwo wg Typ "Czasopismo"
Teraz wyświetlane 1 - 20 z 71
Wyników na stronę
Opcje sortowania
Pozycja Państwo i Społeczeństwo 2018, nr 1 (XVIII) : Teoretyczne i praktyczne aspekty grywalizacji(Oficyna Wydawnicza AFM, 2018) Aksman, Joanna; Bierówka, Joanna; Rokicki, Jarosław; Christ, Magdalena; Nowak, Alina; Trzcionka, Magdalena; Trębińska-Szumigraj, Ewa; du Vall, Marta; Bajgier-Kowalska, Małgorzata; Tracz, Mariola; Uliszak, Radosław; Gibek, Katarzyna; Losa-Jonczyk, Anna; Kliś, Maria; Uhma, Piotr; Mikulski, Lech; Baran, Dariusz; Bierówka, JoannaTom, który oddajemy do rąk Szanownych Czytelników, składa się z ośmiu tekstów skoncentrowanych wokół tematyki grywalizacji. Zagadnienie to wydaje się szczególnie interesujące i aktualne w obliczu specyfiki współczesnego społeczeństwa, w którym zasobem szczególnie pożądanym jest uwaga i zaangażowanie. Dotyczy to wielu kontekstów życia człowieka, między innymi edukacyjnego, rynkowego, medialnego, ale także zarządzania czy sfery spędzania wolnego czasu. W tych i innych dziedzinach coraz częściej wykorzystuje się potencjał, który istnieje w mechanizmach leżących u podstaw gier. Zjawisko to nie jest jednak nowe. Warto sięgnąć do koncepcji poświęconych zabawie, grze, odgrywaniu, nie tylko po to, aby działania grywalizacyjne uczynić skuteczniejszymi. Warto pochylić się nad moralnymi aspektami tego typu oddziaływań, które mogą wszakże nosić znamiona manipulacji.Pozycja Państwo i Społeczeństwo 2018, nr 2 (XVIII) : Architektoniczne dialogi(Oficyna Wydawnicza AFM, 2018) Banasik-Petri, Katarzyna; Palej, Anna; Wróbel, Piotr; Stec, Barbara; Urbańska, Marta A.; Haduch, Bartosz; Ingarden, Krzysztof; Kaczmarska, Elżbieta; Kaczmarska, Małgorzata; Starzyk, Agnieszka; Malec-Zięba, Emilia; Schubert, Jan; Banasik-Petri, KatarzynaZE WSTĘPU: Niniejszy zeszyt „Państwa i Społeczeństwa” – drugi już poświęcony architekturze – nosi tytuł Architektoniczne dialogi i stanowi zaproszenie do szerszej dyskusji. Autorzy artykułów – architekci, twórcy, badacze i krytycy – sprowokowani tematem, spojrzeli na architekturę z nowej perspektywy, wychodząc poza ramy akademickiej dyskusji, nastawionej jedynie na estetyczne aspekty formalne. Podjęte zagadnienia stanowią zaledwie zalążek możliwych dyskusji dotyczących kreacji współczesnej architektury, jako dziedziny reagującej na sygnały z różnych sfer ludzkiego życia. Cytując prof. Jana Gehla – architektura powinna odpowiadać podstawowemu kryterium, jakim jest „kultura budowania”, co bezpośrednio wpływa na jej jakość i tworzy „kulturę architektoniczną”, w której wszystkim użytkownikom żyje się komfortowo i bezpiecznie.Pozycja Państwo i Społeczeństwo 2018, nr 3 (XVIII) : Medycyna i zdrowie publiczne(Oficyna Wydawnicza AFM, 2018) Cierniak, Agnieszka; Skubal, Magdalena; Kalemba-Drożdż, Małgorzata; Wędrowska, Ewelina; Libura, Marek; Chmielarski, Maciej; Grad, Bartłomiej; Golińska, Joanna; Senderek, Tomasz; Wojciechowski, Rafał; Siudut, Jakub; Kopiński, Piotr; Słapińska, Magdalena; Gołkowski, Filip; Roszkowska, Anna M.; Chronowska, Justyna; Madej, Andrzej; Leks, Sylwia; Chrobot, Renata; Ligęza, Janusz; Gawlikowski, Tomasz; Bilska-Kos, Anna; Satora, Leszek; Swadźba, Jakub; Milczarek, Olga; Kwiatkowski, Stanisław; Majka, Marcin; Swadźba, Patrycja; Grzywacz-Kisielewska, Agata; Kopiński, PiotrZE WSTĘPU: Prezentowany Czytelnikom numer „Państwa i Społeczeństwa”, zajmujący się zagadnieniami medycyny i zdrowia publicznego, zawiera trzy prace oryginalne, sześć poglądowych i jeden opis przypadku. Dodatkowo zamieszczono sprawozdania, w tym – w pierwszej kolejności – z konferencji „Państwo, Gospodarka, Społeczeństwo”, która odbyła się w Krakowskiej Akademii im. Andrzeja Frycza Modrzewskiego w dniach 11–12 czerwca 2018 r. W ramach swej aktywności naukowej Wydział Lekarski i Nauk o Zdrowiu zaopiekował się sesją pt. „Postępowanie w chorobach rzadkich”, tj. tematyką o bardzo istotnych walorach rozwojowych w świetle popularnych haseł o indywidualizacji terapii w wielu dziedzinach klinicznych. Wszystkie trzy prace badawcze, zgodnie z klasyfikacją, zawierają oryginalne i potencjalnie ważne wyniki. Zespół Cierniak i wsp. wykazał możliwość zmniejszenia toksyczności standardowej terapii cytostatykami w leczeniu przewlekłej białaczki szpikowej w drodze suplementacji pospolitym polifenolem zawartym w herbacie (galusanem epigalloketechiny). Wędrowska i wsp. zaprezentowali profil immunocytologiczny płynu stawowego w reumatoidalnym zapaleniu stawów i podali wstępne dane o modyfikacji tego profilu przez standardowe leczenie. Z kolei z pracy Słapińskiej i wsp. wynikły ciekawe wnioski dotyczące standaryzacji ambulatoryjnych pomiarów ciśnienia tętniczego krwi w populacji chorych z pierwotnym nadciśnieniem tętniczym, przy czym – jak wykazali autorzy – na zmienność obserwowanych wyników wpływa współwystępowanie innych przewlekłych chorób w przebadanej populacji. Prace poglądowe rozpoczyna niezwykle nowoczesna publikacja podsumowująca najnowsze techniki leczenia stożka rogówki, a więc czerpiąca z pogranicza kliniki okulistycznej i zdrowia publicznego. Kolejna zespołowa praca podsumowuje aktualną i ważną dla klinicystów wiedzę o działaniach ubocznych w stosowaniu niesteroidowych leków przeciwzapalnych (temat ten ma być przez zespół autorski kontynuowany). Stanowiący przedmiot sporów problem podawania megadawek witaminy C w złośliwych chorobach nowotworowych i niektórych stanach zakaźnych przedyskutowano w odrębnej pracy poglądowej, z przytoczeniem ciekawych danych, właściwie podsumowanych umotywowanymi wnioskami. Odlegle z pracą tą łączy się kolejna publikacja, tym razem z pogranicza genetyki i gerontologii: tytułowa „fontanna młodości” jest tu pretekstem do omówienia genetycznych uwarunkowań procesu starzenia. Tę grupę prac zamyka cenna pozycja o zatruciach grzybami jadalnymi. Otóż należy podkreślić, że jest to zjawisko dotąd w medycynie nazbyt niedokładnie przebadane, zaś ze względu na lekceważenie problemu pozycji literaturowych w tym zakresie praktycznie brak. Wspomniana praca dobrze wypełnia tę lukę. Opis przypadku dotyczy odzyskiwania funkcji neurologicznych (kończyn dolnych) przez chorego z uszkodzeniem poprzecznym rdzenia kręgowego, możliwego dzięki zastosowaniu komórek macierzystych. Jest to już typowa medycyna XXI wieku i życzylibyśmy sobie, by korzystny efekt terapeutyczny w tym dotychczas nieuleczalnym stanie udało się powtórzyć autorom w większej grupie pacjentów.Pozycja Państwo i Społeczeństwo 2018, nr 4 (XVIII): Wykluczenie społeczne i marginalizacja a zdrowie psychiczne i somatyczne(Oficyna Wydawnicza AFM, 2018) Leśniak, Małgorzata; Struzikowska-Seremak, Urszula; Lickiewicz, Jakub; Makara-Studzińska, Marta; Mirski, Andrzej; Mirska-Tomasz, Natalia; Zinkiewicz, Beata; Bocharova, Olena; Malczewska-Błaszczyk, Agnieszka; Leśniak, Małgorzata; Zinkiewicz, Beata; Witkowski, RobertZ wprowadzenia "Wykluczenie społeczne jest problemem niezwykle złożonym, a jego przyczyny i obszary są mocno zróżnicowane. Na sytuację osoby czy grupy wykluczonej mają wpływ różne niekorzystne czynniki, występujące łącznie i wzajemnie się wzmacniające. Zgodnie z defi nicją zaproponowaną przez Grupę Drugą Zespołu Zadaniowego ds. Reintegracji Społecznej (Narodowej Strategii Integracji Społecznej dla Polski 2004–2010) wykluczenie społeczne to sytuacja uniemożliwiająca lub znacznie utrudniająca jednostce lub grupie zgodne z prawem pełnienie ról społecznych, korzystanie z dóbr publicznych i infrastruktury społecznej, gromadzenie zasobów i zdobywanie dochodów w sposób godny. Zjawisko to nabrało wielowątkowego i interdyscyplinarnego charakteru, czego dowodem są między innymi liczne badania tego zagadnienia prowadzone na gruncie nauk humanistycznych, społecznych i ekonomicznych. Autorzy tych analiz często podkreślają istnienie tendencji do wzrostu społecznej ekskluzji, czyli wyłączania z głównego nurtu życia społecznego, co rodzi szereg niekorzystnych konsekwencji dla funkcjonowania jednostek, grup i społeczności."(...)Pozycja Państwo i Społeczeństwo 2023, nr 1 Medycyna i zdrowie publiczne(Oficyna Wydawnicza AFM, 2023) Dębska, Grażyna; Milaniak, Irena; Tarnowska, Anna; Golec, Joanna; Nowak, Monika; Malinowski, Mateusz; Szczygieł, Elżbieta; Golec, Edward; Nawara, Jolanta; Dziedzic, Wojciech; Dziadkowiec-Sądej, Marta; Makulec, Kamila; Kołodziejczyk, Izabela; Hreńczuk, Marta Katarzyna; Szkopińska, Agata; Kalemba-Drożdż, Małgorzata; Cierniak, Agnieszka; Grzywacz-Kisielewska, Agata; Kowalska, Klaudia; Krusiec-Świdergoł, Beata; Kamińska, Magdalena; Bryłowska, Dominika; Wróbel, Magdalena; Bukowska, Joanna; Kamińska, Magdalena; Krusiec-Świdergoł, Beata; Sadakierska-Chudy, Anna; Bartosiewicz, Angelika; Aksędowski, Krzysztof; Komorowski, Andrzej L.; Białowąs, Patrycja Agnieszka; Senderek, Tomasz; Wiśniowska-Śmiałek, Sylwia; Górkiewicz-Kot, Izabela; Wasilewski, Grzegorz; Kaleta, Michał; Krupa-Hübner, Ferdynanda; Wierzbicki, KarolZ wprowadzenia: "Z wielką przyjemnością oddajemy w Państwa ręce kolejny numer czasopisma „Państwo i Społeczeństwo – Medycyna i Zdrowie Publiczne”. W numerze znalazły się prace oryginalne, poglądowe oraz opisy przypadków. Prezentowane prace podejmują aktualne tematy z dziedziny nauk medycznych i nauk o zdrowiu: pandemia COVID-19, fizjoterapia w różnych schorzeniach, opieka pielęgniarska, powikłania w kardiologii i chirurgii, polimorfizmy genetyczne. Prace oryginalne prezentują m.in. wyniki badań prowadzonych przez pracowników Wydziału Lekarskiego i Nauk o Zdrowiu Krakowskiej Akademii im. Andrzeja Frycza Modrzewskiego, Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego i Śląskiego Uniwersytetu Medycznego. Autorzy reprezentują również podmioty lecznicze."(...)Pozycja Państwo i Społeczeństwo 2023, nr 2 Rozwijanie zdolności i uzdolnień dzieci w wieku szkolnym(Oficyna Wydawnicza AFM, 2023) Aksman, Joanna; Olearczyk, Teresa; Szlachta, Ewelina; Badora, Anna; Winiarczyk-Waleniak, Ewelina; Skulicz, Danuta; Walat, Wojciech; Buk-Cegiełka, Marta; Cziomer, Marcin; Donesch-Jeżo, Ewa; Krysakowska-Budny, Ewa; Rokicki, Andrzej; Bierówka, Joanna; Tereshonok, Yelyzaveta; Dobrzański, Artur; Szyniec, Iwona; Sendur, Agnieszka M.Z wprowadzenia: "Tematyka najnowszego numeru „Państwa i Społeczeństwa” dotyczy jednego z ważniejszych obszarów we współczesnej edukacji, którym jest rozwijanie zdolności i uzdolnień dzieci, ze szczególnym uwzględnieniem dzieci w młodszym wieku szkolnym. Już od lat 70. XX w. w programach kształcenia podkreśla się wagę wielostronnego rozwoju uczniów za sprawą teorii ogłoszonej przez wybitnego polskiego pedagoga-dydaktyka Wincentego Okonia. Obecnie, kierując się nadal tą teorią, pedagodzy coraz częściej wskazują na konieczność stwarzania szczególnych warunków rozwoju uczniom o specyficznych problemach edukacyjnych."(...)Pozycja Państwo i Społeczeństwo 2024, nr 1 The rhetorical and generational dimension of changes in the socio-political activity of Poles(Oficyna Wydawnicza AFM Uniwersytetu Andrzeja Frycza Modrzewskiego w Krakowie, 2024) du Vall, Marta; Majorek, Marta; Radzioch, Joanna; Scheffs, Łukasz; Sarna, Paweł; Tyc, Ewelina; Popielec, Dominika; Wojniak, Justyna; Górka, Katarzyna; Bierówka, JoannaIntroduction: "This issue of the journal is devoted to the matter of socio-political activity as a factor proving the dynamic development of civil society and the political maturity of contemporary society. Research in this area is constantly topical in many scientific disciplines, although when we add the concerns of the changing rhetoric of the authorities and the rhetoric of protest, as well as generational changes, we obtain extremely interesting research threads and studies constituting a picture of dynamic changes in Polish society."(...)Pozycja Państwo i Społeczeństwo 2024, nr 2 Medycyna i zdrowie publiczne(Oficyna Wydawnicza AFM Uniwersytetu Andrzeja Frycza Modrzewskiego w Krakowie, 2024) Dębska, Grażyna; Milaniak, Irena; Szara, Marta; Klukow, Jadwiga Wioletta; Golec, Joanna; Nowak, Monika; Malinowski, Mateusz; Majoch, Monika; Węgrzyn, Izabella; Rafa, Elżbieta; Siekierczak, Sylwia; Cygnarowicz, Bożena; Mazur, Agnieszka Anna; Jasek, Eliza; Merklinger-Gruchała, Anna; Karbowiak, Marta; Czechowska, Beata; Kulis, Aleksandra; Batorowicz, Beata; Chrabota, Urszula; Żychowicz, Paweł; Duda, Anna; Klimek-Piskorz, Ewa; Kuźlik, Bartosz Andrzej; Gawlak, Małgorzata; Mazur, Marta; Ciesielska, Katarzyna; Buszman, Piotr; Sanetra, Krzysztof; Białowąs, Patrycja Agnieszka; Senderek, Tomasz; Kopiński, Piotr; Sadakierska-Chudy, Anna; Bartosiewicz, Angelika; Wąsik, Magdalena Maria; Potapov, Oleksii; Bazielich, Antoni Wiktor; Kolendo, Jarosław; Komorowski, Andrzej L.; Borowy, Przemysław; Heba, Mateusz; Płonczyńska, Julia; Wcisłek, Olga; Batko, Bogdan; Kamińska, Alicja; Major, Patrycja; Smyk, Jakub; Gołojuch, KatarzynaZ wprowadzenia: "Z wielką przyjemnością zapraszamy Państwa do zapoznania się z kolejnym numerem czasopisma „Państwo i Społeczeństwo”. W numerze znalazły się prace oryginalne, poglądowe oraz opisy przypadków. Zakres tematyczny artykułów obejmuje dziedzinę nauk medycznych i nauk o zdrowiu. Prezentowana tematyka prac wpisuje się w zakres tematyczny czasopisma oraz podejmuje aktualne tematy, jakimi są: opieka pielęgniarska, w tym uwarunkowania kulturowe oraz rozwój zawodowy, pandemia COVID-19 i jej wpływ na dobrostan pracowników medycznych, fizjoterapia w różnych schorzeniach, powikłania w kardiologii i chirurgii, zakażenia szpitalne, szczepienia ochronne."(...)Pozycja Państwo i Społeczeństwo 2025, nr 1 Architektura społeczna(Oficyna Wydawnicza AFM Uniwersytetu Andrzeja Frycza Modrzewskiego w Krakowie, 2025) Banasik-Petri, Katarzyna; Jasiński, Artur; Haduch, Bartosz; Malec-Zięba, Emilia; Przesmycka, Elżbieta; Petri, Maria; Stec, Barbara; Wróbel, Piotr; Żarnowska, Oliwia; Bryl, Wiktoria; Mikołajec, Joanna; Druzgała, PatrykZe wstępu: "Globalizacja, propaganda, dezinformacja, alienacja jednostek, rozwój technologii, pandemia, problemy mieszkaniowe, katastrofy naturalne, komunikacja, starzenie się społeczeństw to zjawiska charakteryzujące współczesność. Czy miasto jest w stanie dostosować się do tempa zachodzących zmian? Czy architektura społeczna może być rozwiązaniem choć części problemów? Czy z naszymi narzędziami projektowymi, prawnymi i politycznymi jesteśmy przygotowani na zmiany? Pojęcie architektury społecznej można rozumieć jako powrót do archetypu przestrzeni publicznej, przyjmując punkt widzenia filozofii architektury starożytnej Grecji i Rzymu, gdzie sposób kształtowania przestrzeni wspólnych – forów, loggi, świątyń, term i teatrów ukazuje, jaki wpływ na kształtowanie więzi społecznych miała architektura. W sposobie kompozycji i budowie formy widać, jak architektura może wpływać na interakcje międzyludzkie, kształtować zachowanie i pobudzać do działania. Laureat nagrody Pritzkera z 2024 r. Riken Yamamoto konsekwentnie buduje właśnie takie przestrzenie. W sposób elegancki i skromny, operując skalą dostosowaną dla różnych grup wiekowych i zindywidualizowanych potrzeb, uświadamia, jak architektura jest odpowiedzialna za potrzeby społeczne w obecnych czasach."(...)Pozycja Państwo i Społeczeństwo 2025, nr 2 Medycyna i zdrowie publiczne(Oficyna Wydawnicza AFM Uniwersytetu Andrzeja Frycza Modrzewskiego w Krakowie, 2025) Dębska, Grażyna; Milaniak, Irena; Klukow, Jadwiga Wioletta; Bugajska, Aleksandra; Szara, Marta; Milaniak, Irena; Sarota, Paulina; Michalik-Marcinkowska, Urszula; Marek, Anita; Janicka, Urszula; Bogdan, Klaudia; Zaborska, Monika; Subik, Jakub; Knapik, Andrzej; Losa, Jakub; Jędrysiak, Maciej; Czechowska, Beata; Karbowiak, Marta; Glibov, Katarzyna Monika; Porwolik-Piontek, Danuta; Onik, Grzegorz; Sieroń, Karolina; Wierzbicki, Maciej; Kluza, Marek Michał; Kluza, Katarzyna; Bogaczyk, Anna; Pomykacz-Dworak, Agnieszka; Krawczak, Agnieszka; Kluz, Tomasz; Kołodziej-Rzepa, Marta; Kowalczyk, Katarzyna; Seweryn, Michał; Łuc-Seweryn, Anna; Mokrzycka, Anna; Gabrowska, Elżbieta; Kozioł, Sławomir; Trąbka, WojciechWprowadzenie: "Z wielką przyjemnością zapraszamy Państwa do lektury kolejnego numeru czasopisma „Państwo i Społeczeństwo” poświęconego tematyce medycyny, zdrowia publicznego i nauk o zdrowiu. W numerze znalazły się prace oryginalne, poglądowe, opis przypadku oraz sprawozdanie z konferencji naukowej. Prezentowana praca podejmuje aktualne tematy, jakimi są: pielęgniarstwo w kontekście inteligencji kulturowej i zachowań zdrowotnych, fizjoterapia w różnych schorzeniach, profilaktyka oparzeń słonecznych, diagnostyka czynnościowa i ultrasonograficzna, nauczanie histologii. Prace oryginalne prezentują m.in. wyniki badań prowadzonych przez pracowników Collegium Medicum – Wydziału Lekarskiego i Wydziału Nauk o Zdrowiu Uniwersytetu Andrzeja Frycza Modrzewskiego w Krakowie, Uniwersytetu Medycznego w Lublinie, Uniwersytetu Medycznego w Katowicach, Uniwersytetu Opolskiego, Uniwersytetu Rzeszowskiego i Akademii Nauk Stosowanych w Nowym Sączu. Autorzy reprezentują również podmioty lecznicze. Dział „Prace oryginalne” zawiera artykuł autorstwa Jadwigi Klukow i wsp. pt. Ocena inteligencji kulturowej w zróżnicowanych pokoleniowo zespołach pielęgniarskich, w którym zbadano inteligencję kulturową wśród pielęgniarek i pielęgniarzy należących do różnych pokoleń z uwzględnieniem ich cech socjodemograficznych z wykorzystaniem standaryzowanego narzędzia badawczego – Skali Inteligencji Kulturowej. Dokonana ocena poziomu inteligencji kulturowej wśród pielęgniarek i pielęgniarzy różnych generacji dostarcza cennych informacji na temat przygotowania personelu pielęgniarskiego do pracy w środowisku wielokulturowym. W kolejnym artykule Irena Milaniak i Paulina Sarota zaprezentowały wyniki badań dotyczące oceny zachowań zdrowotnych personelu pielęgniarskiego w odniesieniu do ryzyka wystąpienia chorób sercowo-naczyniowych. W badaniach własnych autorki wykazały, iż ponad połowa badanych wpisuje się w kategorię średniego i wysokiego ryzyka chorób S-N, co jest alarmujące i wskazuje na konieczność wprowadzenia działań interwencyjnych mających na celu promocję zdrowia i profilaktykę wśród personelu pielęgniarskiego. Z kolei Urszula Michalik-Marcinkowska i wsp. przedstawiły wyniki badań dotyczące działań zapobiegających oparzeniom słonecznym, jakie stosuje młodzież. Podjęta przez autorki tematyka i badania są aktualnym zagadnieniem, gdyż pomimo wzrastającej liczby kampanii społecznych dotyczących oparzeń słonecznych wciąż stanowią one poważny problem zdrowotny ze względu na istotnie zwiększone ryzyko wystąpienia nowotworu złośliwego skóry – czerniaka in situ skóry twarzy i tułowia. Jakub Subik i wsp. zaprezentowali wyniki badań przekrojowych dotyczących motywów uprawiania biegów przeszkodowych oraz ich socjodemograficzne determinanty. Uzyskane wyniki wskazują złożone motywacje uprawiania biegów przeszkodowych. Głównymi motywatorami były sprawność fizyczna, kompetencje i przyjemność, przy czym przyjemność miała większe znaczenie dla kobiet. Ponadto stabilność finansowa i wcześniejsze doświadczenie sportowe były ważnymi czynnikami. W ostatnim artykule z tej sekcji Beata Czechowska i wsp. dokonały Oceny kresy białej mięśnia prostego brzucha w zależności od pozycji ciała u kobiet w odległym okresie poporodowym z wykorzystaniem obrazowania ultrasonograficznego. Zaprezentowane przez autorki wyniki wskazują na użyteczność badania ultrasonografii rehabilitacyjnej w ocenie kresy białej mięśnia prostego brzucha w celu określenia predyspozycji do występowania przepukliny pępkowej. Pierwszy artykuł w dziale „Prace poglądowe” autorstwa Danuty Porwolik-Piontek i wsp. prezentuje podsumowanie z zakresu Diagnostyki czynnościowej w przewlekłej obturacyjnej chorobie płuc. Praca porządkuje najważniejsze badania czynnościowe jako jedne z podstawowych narzędzi diagnostycznych w chorobach układu oddechowego, w tym w chorobie cywilizacyjnej jaką jest POChP. W drugim artykule Maciej Wierzbicki przedstawił przegląd literatury dotyczący Podejścia do nauczania histologii w wybranych państwach na świecie. Głównym celem pracy było ukazanie współczesnych trendów i rozwiązań w nauczaniu histologii na kierunkach medycznych w wybranych państwach świata w kontekście znaczenia dla praktyki dydaktycznej. Autor podkreśla, iż w nauczaniu histologii najbardziej efektywne są elastyczne programy nauczania łączące różne metody dydaktyczne. W części „Opisy przypadków” Marek Michał Kluza i wsp. zaprezentowali opis dotyczący Wznowy czerniaka z mutacją BRAF V600E z gwałtowną progresją u 40-letniej ciężarnej. Autorzy zwrócili uwagę na szybkę progresję choroby w opisywanym przypadku oraz na wyzwania dla zespołu leczącego, które muszą uwzględniać rokowaniu dla matki i płodu. Numer zamyka sprawozdanie z międzynarodowej konferencji MBN 2024 Aesthetic Breast Meeting w Mediolanie przygotowane przez Martę Kołodziej-Rzepę i Katarzynę Kowalczyk. Gorąco zapraszamy do lektury numeru z nadzieją, że jego treść spotka się z życzliwym przyjęciem z Państwa strony. Zachęcamy również do przysyłania ciekawych tekstów do naszego czasopisma, a także cytowania go w przygotowywanych artykułach."(...)Pozycja Państwo i Społeczeństwo 2025, nr specjalny Pedagogiczno-psychologiczne aspekty współczesności(Oficyna Wydawnicza AFM Uniwersytetu Andrzeja Frycza Modrzewskiego w Krakowie, 2025) Aksman, Joanna; Majczyna, Marek; Grzesiak, Krystyna; Misiuk, Agnieszka; Bachowska, Monika; Rokicki, Andrzej; Skulicz, Danuta; Nęcki, Zbigniew; Ostrowski, Tadeusz Marian; Majka, Rafał; Korab, Maciej; Franczyk, Joanna Agata; Kępiński, JanWprowadzenie: "Współczesność i dynamika zachodzących w niej zmian powodują, że spektrum problemów pedagogicznych bardzo się poszerza. Z tego powodu zarówno naukowcy, jak i praktycy, biorąc pod uwagę coraz to nowsze wyzwania edukacyjno-wychowawcze, podejmują wiele wątków badawczych, przedstawiając je – co charakterystyczne – za pomocą różnych mediów, a także podczas szkoleń, konferencji czy webinarów. Choć świat popandemiczny (po 2020 r.) charakteryzuje się rozkwitem nowych technologii i sposobów elektronicznego komunikowania się, a także nowym rodzajem relacji wirtualnych, to jednak człowiek (dziecko, młodzież, dorośli: w tym nauczyciele, seniorzy) w niesamowicie obfitym elektronicznie świecie coraz częściej czuje się samotny, a nawet – jak prezentują to najnowsze badania – zagrożone staje się jego zdrowie fizyczne i psychiczne. Na potwierdzenie powyższej tezy warto przytoczyć wnioski z wykonanego w 2023 r. dużego badania jakości życia dzieci i młodzieży w Polsce, dokonanego na próbie ponad 4,6 tys. osób. Zbadano jakość życia w następujących aspektach: aktywność fizyczna, samopoczucie psychiczne, życie rodzinne i osobiste, wsparcie społeczne i rówieśnicy, środowisko szkolne oraz – co związane z migracją wojenną na Ukrainie – relacje z dziećmi i młodzieżą z Ukrainy. Co symptomatyczne, samopoczucie fizyczne dzieci wraz z wiekiem obniża się, podobne dane dotyczą dobrostanu psychicznego, który jest znacznie wyższy u dzieci niż u młodzieży. Jak twierdzą badacze, niepokój w aspekcie samopoczucia psychicznego budzą przede wszystkim dane dotyczące własnej samooceny. Wraz z wiekiem wzrasta także niechęć dzieci do szkoły. W aspekcie kontaktów z rówieśnikami z Ukrainy polscy uczniowie twierdzą, że nie mają możliwości wspólnych kontaktów, bowiem często uczniowie ci tworzą oddzielne grupy, jeśli chodzi o zajęcia pozalekcyjne. Budujące jest to, że relacje z rodzicami oraz rówieśnikami oceniane są dobrze, choć zarówno dzieci, jak i młodzież wskazują na zbyt mało czasu, który rodzice im poświęcają. Na obniżenie dobrostanu psychicznego uczniów w 2020 r. wskazywały także autorki raportu Wypalenie szkolne u adolescentów będącego podsumowaniem polsko-amerykańskich badań. W szczególności potwierdzono tezę, że „ryzyko pojawienia się wypalenia szkolnego rośnie w sytuacji niekorzystnej psychospołecznej charakterystyki jednostki i jej środowiska oraz występujących deficytów w zakresie globalnej zdolności do walki ze stresem”. W opisywanych badaniach dotyczących uczniów szkół ponadpodstawowych zwrócono szczególną uwagę na ich chroniczne poczucie przeciążenia psychicznego, wyczerpanie sił, nadmierne obowiązki szkolne, presję otoczenia dotyczącą wysokich wyników i sukcesów edukacyjnych, zawiedzenie wiedzą przekazywaną w szkole. Autorki badania twierdzą, że niezdolność młodych ludzi do korzystania z posiadanych zasobów osobistych oraz presja środowiska (rodziny, szkoły, rówieśników) są bezpośrednimi przyczynami utraty pozytywnego nastawienia do szkoły i powodem rezygnacji z dalszego kształcenia. Badania te wskazywały wyraźnie na potrzebę wygenerowania strategii zaradczych obejmujących: szczebel indywidualny w placówce konkretnego ucznia, szczebel budowania bliskich relacji ze środowiskiem pozaszkolnym oraz szczebel kompleksowych zmian systemowych o charakterze ogólnopolskim, uwzględniający oddziaływania prozdrowotne. Postulaty te znajdują odzwierciedlenie w dzisiejszych działaniach polityki edukacyjnej, bowiem w roku szkolnym 2025/2026 wprowadzony zostanie nowy przedmiot: edukacja zdrowotna, obejmujący także znaczenie budowania więzi, poznawania swoich słabych i mocnych stron, budowania pozytywnego klimatu współdziałania, samorozwoju i motywacji do nabywania wiedzy przez uczniów. Na bardzo ciekawe zjawisko związane ze współczesnymi problemami pedagogicznymi, w wydanej w 2021 r. publikacji pod znamiennym tytułem Samotne ciało. Doświadczenie cielesności przez dzieci i ich rodziców, zwróciła uwagę Katarzyna Schier, która od wielu lat prowadzi liczne badania nad zapisem doświadczeń interpersonalnych nie tylko w umysłach danych osób, ale także w ich ciałach. W publikacji zawarte są teksty różnych zaproszonych do debaty naukowczyń, które podjęły się rozważań nad postawioną przez Schier tezą, iż „dziecko z trudną historią rodzinną, czyli wychowywane przez «poranionych» dorosłych, staje się SAMOTNE – nie tylko w sensie funkcjonowania psychicznego, lecz także cielesnego”. Autorka tych badań z biegiem lat zmodyfikowała tezę, którą przyjęła za Susan Grogan, że obraz ciała to myśli, uczucia i spostrzeżenia danej osoby na temat jej ciała. Schier rozszerzyła tę definicję o obszar działania w odniesieniu do ciała – skłoniły ją do tego powszechne w naszej kulturze modyfikacje ciała, szczególnie w odniesieniu do osób w okresie dorastania, które przecież pozostają w trakcie kształtowania tożsamości w wymiarze psychicznym i cielesnym. Autorka uważa, że ogromną rolę odgrywają wczesnodziecięce doświadczenia w relacji dziecko–opiekun. Współwystępująca samotność dziecka na poziomie cielesnym i psychicznym wiązać się może z zaniedbywaniem relacji z opiekunem, m.in. w sytuacji różnego rodzaju przemocy – fizycznej, psychicznej, seksualnej, a także przemocy ukrytej, o której możemy mówić np. w sytuacji odwrócenia ról w rodzinie, kiedy dziecko, przykładowo, z powodu uzależnienia jednego z rodziców musi pełnić rolę rodzica. Bezpieczna więź z opiekunem i jego empatia w stosunku do dziecka to – jak określił to Simon Baron-Cohen – „wewnętrzny garniec złota”, jeden z najcenniejszych zasobów występujących na naszym świecie."(...)Pozycja Państwo i Społeczeństwo nr 1, 2001(Oficyna Wydawnicza AFM, 2001) Bankowicz, Bożena; Bankowicz, Marek; Bednarczyk, Bogusława; Cziomer, Erhard; Dudek, Antoni; Zyblikiewicz, Lubomir; Kulig, Andrzej; Lewandowska-Malec, Izabela; Malec, Jerzy; Brzoza, Czesław; Fałowski, Janusz; Kargol, Anna; Szlachta, Bogdan; Socha, Paweł; Majchrowski, JacekPozycja Państwo i Społeczeństwo nr 1, 2003(Oficyna Wydawnicza AFM, 2003) Szlachta, Bogdan; Kilian, Stanisław; Łabędź, Krzysztof; Bednarczyk, Bogusława; Stoczewska, Barbara; Reszczyński, Jarosław; Kapiszewski, Andrzej; Hoffmann, Henryk; Łętocha, Rafał; Seniów, Jerzy; Rybska-Klapa, Jolanta; Lumer, Agnieszka; Szczepaniak-Wiecha, Izabela; Pucek, Zbigniew; Paleczny, Tadeusz; Banaś, Monika; Dziuba-Burczyk, Alicja; Korzeniowski, Leszek; Ziarko, Janusz; Grott, Bogumił; Kilian, Stanisław; Kapiszewski, AndrzejPozycja Państwo i Społeczeństwo nr 1, 2004(Oficyna Wydawnicza AFM, 2004) Kubiak, Hieronim; Pucek, Zbigniew; Szmyd, Jan; Cziomer, Erhard; Mydel, Rajmund; Fassmann, Heinz; Ślusarczyk, Magdalena; Czamomski, Michał; Majchrowski, Jacek M.; Staszków, Jan; Pankowicz, Andrzej; Kliś, Maria; Maślanka, Tomasz; Trafas, Kazimierz; Dołhasz, Magdalena; Zębala, Elżbieta; Zarzycki, Zdzisław; Kapiszewski, AndrzejPozycja Państwo i Społeczeństwo nr 1, 2005 : Wolność - Własność - Władza. Dylematy doktryny i praktyki(Oficyna Wydawnicza AFM, 2005) Laidler, Paweł; Daniel, Krystyna; Szlachta, Bogdan; Kimla, Piotr; Sala-Szczypiński, Marcin; Balicki, Marek; Bombała, Bronisław; Chlipała, Monika; Laskowski, Piotr; Maliszewska-Nienartowicz, Justyna; Ryland, Diane; Marišová, Eleonóra; Citkowska-Kimla, Anna; Feczko, Piotr; Pulit, Anna; Biernat, Tadeusz; Zarzycki, Zdzisław; Nowak, Marek; Kapiszewski, AndrzejNiniejszy numer kwartalnika „Państwo i Społeczeństwo” tworzy zbiór artykułów poświęconych w całości tematowi „Wolność, własność, władza - dylematy doktryny i praktyki”1.Pozycja Państwo i Społeczeństwo nr 1, 2006 : Społeczeństwo obywatelskie - historyczne źródła i współczesny obraz(Oficyna Wydawnicza AFM, 2006) Gałkowski, Stanisław; Nieć, Mateusz; Magoska, Maria; Owczarek, Lidia; Sidorkiewicz, Krzysztof; Krauz-Mozer, Barbara; Woźniczka, Zygmunt; Łoś-Tomiak, Anna; Workowska, Jolanta; Winiarska, Małgorzata; Myślak-Bodek, Ewa; du Vall, Marta; Skawińska, Mirosława; Walecka-Rynduch, Agnieszka; Pokorna-Ignatowicz, Katarzyna; Masiarz, Władysław; Blak, Beata; Janik, Krzysztof; Kilian, Stanisław; Kapiszewski, AndrzejPozycja Państwo i Społeczeństwo nr 1, 2007(Oficyna Wydawnicza AFM, 2007) Borowiec, Piotr; Sajduk, Błażej; Orzeł, Kinga; Frątczak, Anna; Szopa, Bogumiła; Księżyk, Marianna; Szumpich, Stanisław; Biernat, Jakub; Dziadzio, Andrzej; Woźniczka, Zygmunt; Wiszniewski, Jan; Marek, Dominika; Grott, Olgierd; Janik, Krzysztof; Majchrowski, JacekPozycja Państwo i Społeczeństwo nr 1, 2008(Oficyna Wydawnicza AFM, 2008) Sowa, Kazimierz; Winiarska-Brodowska, Małgorzata; Paleczny, Tadeusz; Pucek, Zbigniew; Kamat-Napieracz, Anna; Ostafińska-Konik, Agnieszka; Blachnicka, Dominika; Stawiński, Piotr; Grzonka, Dariusz; Rokicki, Jarosław; Sekuła, Paulina; Konik, Marcin; Diec, Joachim; Górski, Piotr; Kletowski, Piotr; Loska, Krzysztof; Kuźma, Józef; Kozłowska, Anna; Kožuh, Boris; Boczarowa, Ołena; Maj, Bernard; Woźniak, Marta; Magoska, Maria; Magoska, Maria; Ciacek, Paweł; Majchrowski, JacekPozycja Państwo i Społeczeństwo nr 1, 2009 : Szkice z historii religii, socjologii i polityki(Oficyna Wydawnicza AFM, 2009) Banek, Kazimierz; Borkowski, Kamil; Fałowski, Janusz; Grygajtis, Krzysztof; Kilian, Stanisław; Nikolski, Lech; Pawlikowski, Grzegorz; Waniek, Danuta; Wiszniewski, Jan; Janik, Krzysztof; Kilian, Stanisław; Majchrowski, JacekPozycja Państwo i Społeczeństwo nr 1, 2010 : Prawa człowieka w procesie stosowania prawa przez organy administracji publicznej(Oficyna Wydawnicza AFM, 2010) Czaja-Hliniak, Irena; Celarek, Krystyna; Cebula, Sławomir; Buczek, Andrzej; Fleszer, Dorota; Feczko, Piotr; Kościelniak, Grzegorz; Krużołek, Klaudia; Paśnik, Jerzy; Pistol, Tomasz; Poździoch, Stefan; Szostak, Ryszard; Franaszek, Helena; Majchrowski, JacekArtykuły zamieszczone w niniejszym numerze „Państwa i Społeczeństwa” przedstawione zostały na X Międzynarodowej Konferencji Krakowskiej Akademii im. Andrzeja Frycza Modrzewskiego w ramach sekcji tematycznej „Prawa człowieka w procesie tworzenia i stosowania prawa”, w dniach 14–15 VI 2010 r. Prezentowany zbiór artykułów zawiera opracowania poświęcone różnym przejawom stosowania prawa przez organy administracji publicznej, ze szczególnym uwzględnieniem konkretyzacji i ochrony praw człowieka w procesie stosowania prawa. Autorzy artykułów podkreślają trudności pojawiające w procesie stosowania prawa, wynikające ze złej jakości tego prawa (Jerzy Paśnik), a także trudności z wyegzekwowaniem przez obywateli przysługujących im praw (Klaudia Krężołek). Przedstawiają także instrumenty prawne wprowadzone w ustawodawstwie zwykłym, służące realizacji praw i wolności obywateli (Irena Czaja-Hliniak, Stefan Poździoch). Wśród opublikowanych prac znajdują się także prace poświęcone działalności orzeczniczej sądów administracyjnych i sądów powszechnych, która to działalność ma istotny wpływ na wykładnię prawa i jego stosowanie.