Przeglądaj wg Słowo kluczowe "bezpieczeństwo narodowe"
Teraz wyświetlane 1 - 17 z 17
Wyników na stronę
Opcje sortowania
Pozycja Bezpieczeństwo Teoria i Praktyka nr specjalny, 2008(Oficyna Wydawnicza AFM, 2008) Otrębski, Michał; Hańderek, Andrzej; Ibek, Anna; Skorecki, Michał; Maciąg, Tadeusz; Bąk, Agnieszka; Penc, Józef; Galata, Stanisław; Konieczny, Jerzy; Widacki, Jan; Konieczny, Jerzy; Budzowski, KlemensZamieszczone w niniejszym tomie teksty ukazują złożoność i różnorodność problematyki, postulowanej jako przedmiot etyki bezpieczeństwa. Jest tak przede wszystkim dlatego, że dotyczą moralnych aspektów dwóch dziedzin o wielkiej doniosłości praktycznej – bezpieczeństwa państwa i bezpieczeństwa biznesu, z których każda ma bogate i stale rosnące zaplecze intelektualne, obejmujące także ogromną literaturę. Nieco rzadziej przedmiotem refleksji bywa działalność ekspertów sądowych (co nie znaczy, że nie jest ona obecna w dysputach wewnątrzśrodowiskowych), jeszcze rzadziej spotyka się wypowiedzi na temat wartości moralnych w systemach penitencjarnych. Spośród tych dziedzin największym dorobkiem może poszczycić się etyka policyjna, być może najważniejsza, ale – chociażby z powodu wspomnianych na początku zjawisk – ciągle stojąca przed nowymi wyzwaniami.Pozycja Bezpieczeństwo. Teoria i Praktyka 2019, nr 3 (XXXVI) : Kształcenie w siłach zbrojnych w Polsce i na świecie w XXI wieku. Wybrane aspekty(Oficyna Wydawnicza AFM, 2019) Kubiak, Krzysztof; Frącik, Krystian; Pawłuszko, Tomasz; Mickiewicz, Piotr; Mazurkiewicz, Agata; Baranowska, Aneta; Klisz, Maciej; Pieczywok, Andrzej; Siekiera, Joanna; Kukartseva (Glaser), Marina; Chertok, Michail; Kraj, Kazimierz; Tkach, Liudmyla; Kozioł, AleksandraZ wprowadzenia: "Gwałtowny postęp, który w XXI wieku objął tak wiele dziedzin życia, nie ominął także sfery wojskowej. Siły zbrojne przechodzą bardzo szybkie przemiany pod wpływem nowych osiągnięć naukowo-technicznych i poszukiwania najbardziej efektywnych sposobów ich wykorzystania nie tylko w czasie wojny, ale także pokoju i kryzysu. To wszystko stanowi duże wyzwanie dla twórców systemów kształcenia wojskowego, które należy zorganizować tak, by zapewniały siłom zbrojnym kadrę przygotowaną do sprostania współczesnym wymaganiom. Nie chodzi jedynie o naukę wykorzystania nowych rozwiązań, ale także o tak oczywiste kwestie, jak budowa zdolności przywódczych czy odporności na propagandę i dezinformację, aby nie powodowała ona olbrzymich konsekwencji dla morale kadry dowódczej i szeregowych żołnierzy. Biorąc to pod uwagę redaktorzy tomu, którzy zgodnie z dewizą periodyku starają się łączyć teorię i praktykę bezpieczeństwa, uznali, że warto jest przybliżyć różne aspekty kształcenia w siłach zbrojnych w Polsce i na świecie w XXI wieku."(...)Pozycja Bezpieczeństwo. Teoria i Praktyka 2025, nr 2 (LIX) Znaczenie odporności dla bezpieczeństwa jednostek i społeczności(Oficyna Wydawnicza AFM Uniwersytetu Andrzeja Frycza Modrzewskiego w Krakowie, 2025) Ziarko, Janusz; Mazur, Zofia; Sitarski, Michał; Grzesiak, Krystyna; Leśniak, Małgorzata; Piwowarczyk, Katarzyna; Zinkiewicz, Beata; Herman, Marceli; Sitarski, Michał; Ostrowska, Monika; Mazur, Sławomir; Kupiński, Jerzy; Keplin, Jarosław; Gut, Jerzy; Budziaszek, Wiktoria; Urban, MariuszWprowadzenie: "Współczesne społeczności bardzo często doświadczają niezwykle intensywnych klęsk żywiołowych – katastrof zagrażających zdrowiu i życiu ludzi, ich mieniu, środowisku przyrodniczemu i infrastrukturze gospodarczej. Sytuacje katastrofalne związane są ze zjawiskami naturalnymi (powodzie, lawiny, burze, ekstremalnie niskie i wysokie temperatury, susze, pożary lasów, epidemie chorób zakaźnych, aktywności wulkaniczne, trzęsienia ziemi), a także powodowane są przez człowieka – w tym zniszczenia będące wynikiem konfliktów i wojen, ataków terrorystycznych czy różnego rodzaju awarii przemysłowych. Chociaż zagrożenia są nieuniknione, a całkowite wyeliminowanie ryzyka jest niemożliwe, niezwykle ważne jest umożliwienie społecznościom uodpornienia się na skutki zagrożeń naturalnych i powodowanych przez ludzi. Odporność społeczna, czyli trwała zdolność społeczności do przetr wania i odbudowy po skutkach katastrof, staje się kluczowa dla zapewnienia społecznościom bezpieczeństwa w sytuacjach kryzysowych. Polega ona na przewidywaniu, planowaniu i ograniczaniu ryzyka związanego z katastrofami w celu skutecznej ochrony osób, społeczności i krajów, ich źródeł utrzymania, zdrowia, dziedzictwa kulturowego, aktywów społeczno-gospodarczych i ekosystemów . Odporność jest z natury dynamiczna i opiera się na heraklitejskiej koncepcji „wszystko się zmienia, nic nie jest niezmienne”. Jej dynamizm obejmuje złożoność, niepewność, zmianę, kryzys jako normalne, a nie wyjątkowe warunki. Dlatego analiza odporności społecznej ukierunkowana jest na zrozumienie mechanizmów, dzięki którym społeczność może dostosować się nie tylko do wyzwań, z którymi ma do czynienia bezpośrednio, ale także do tych nieoczekiwanych i nieznanych. Odporność sprawia, że społeczności stają się przygotowane, że są chronione przed zagrożeniami kryzysowymi o negatywnych dla nich konsekwencjach oraz że są zdolne do reagowania na nie i szybkiego odzyskiwania sił po ich ustąpieniu. Obecnie wśród teoretyków i praktyków zarządzania kryzysowego panuje zgoda co do tego, że odporność społeczności ujmować można jako składającą się z trzech wymiarów : 1) zdolności radzenia sobie poprzez pokonywanie wszelkiego rodzaju przeciwności losu; 2) zdolności adaptacyjnej, jako zdolności do uczenia się na podstawie przeszłych doświadczeń i dostosowywania się do przyszłych wyzwań; 3) zdolności transformacyjnej, jako zdolności do reorganizacji instytucji, które wspierają indywidualny dobrobyt i zrównoważoną odporność społeczną w obliczu przyszłych kryzysów. Ale odporność uznawana jest także za koncepcję niejasną, niewyjaśniającą relacji między trzema wymiarami odporności społecznej. Nadal nie wiemy, w jakich warunkach wymiary odporności społecznej mogą się wzajemnie wzmacniać, a w jakich jedna zdolność może podważać inną, a także nie wiemy, na czym dokładnie polega proces budowania odporności. Odporność pozostaje ciągle pojęciem amorficznym, rozumianym i stosowanym w różny sposób przez różne grupy badaczy i praktyków. Brakuje nam dokładnej wiedzy na temat czynników determinujących odporność społeczności, nie wiemy, jak można czy należy te czynniki zmienić, ale także brak nam wiedzy na temat „dźwigni” działań, które umożliwiłyby społecznościom szybki rozwój zdolności odpornościowych. Odporność społeczna wymaga ujęcia w spójne ramy analityczne, opierające się na wiedzy naukowej i doświadczeniach praktycznych, które zaoferują właściwą perspektywę – adekwatną do dzisiejszych wyzwań związanych intensyfikacją zagrożeń i zmian, przed którymi stają społeczeństwa . Przegląd literatury pozwala zidentyfikować wiele czynników korelujących z możliwościami osiągania odporności przez lokalną społeczność. Rozpatrywane są one – bądź mogą być – w różnych kontekstach, np. w odniesieniu do rodzaju zagrożenia czy specyficznych cech charakteryzujących społeczność. Wskazuje się, że odporność społeczna jest głównie kształtowana przez instytucje oraz społeczne relacje i sieci, które umożliwiają ludziom dostęp do zasobów, uczenie się na podstawie doświadczeń, a także opracowywanie i testowanie konstruktywnych sposobów radzenia sobie ze wspólnymi zagrożeniami. Mówi się także o rozwijaniu dostępu do kapitałów pozwalających nie tylko na radzenie sobie z niekorzystnymi warunkami i dostosowywanie się do nich (zdolność reaktywna), ale także na poszukiwanie i tworzenie opcji postępowania (zdolność proaktywna) i w ten sposób rozwijania zwiększonej kompetencji (czyli pozytywnych zdolności) w radzeniu sobie z zagrożeniami. Zaznaczyć też należy, że omawiane w literaturze zagadnienia związane np. z czynnikami korelującymi z możliwościami osiągania odporności przez lokalną społeczność, ze zmniejszeniem podatności społeczności na katastrofalne zagrożenia czy prowadzeniem działań zapobiegawczych ukierunkowanych na minimalizowanie negatywnych skutków katastrofy, są prezentowane dość ogólnie, za mało szczegółowo, co obniża przydatność tej wiedzy i możliwość jej praktycznego zastosowania. Odporność społeczności jest stosunkowo nowym terminem w odniesieniu do społecznego bezpieczeństwa. Obejmuje on i rozwija wiele tradycyjnych tematów związanych ze społeczną gotowością na wypadek sytuacji kryzysowych. Akcentuje się, że społeczności bardziej efektywnie przygotowują się, reagują i odzyskują siły po katastrofach, gdy są aktywnymi partnerami w procesach decyzyjnych i w działaniach zaradczych. Podkreśla się też, że społeczność potrafi łagodzić skutki katastrof, gdy stale rozwija swoje zdolności odpornościowe w następujących obszarach: 1) angażowania się, poprzez swoich przedstawicieli, w planowanie wydarzeń związanych z poprawą bezpieczeństwa i osobistym przygotowaniem do sytuacji kryzysowych, 2) rozwijania sieci i relacji społecznych i aktywnego w nich uczestnictwa, 3) promowania przedsięwzięć związanych z poprawą przygotowania społeczności do sprawnego uczestniczenia w reagowaniu kryzysowym, 4) dążenia do uwzględniania w planach i programach zarządzania kryzysowego sił i środków, które wspierają funkcjonalne potrzeby osób z grup ryzyka, 5) tworzenia planów skutecznego reagowania na potrzeby życiowe członków społeczności po katastrofie, 6) uczestniczenia w tworzeniu planów odbudowy mienia jednostkowego i społecznego, które należy uruchamiać natychmiast po katastrofie. Widzimy, że wzmacnianie odporności powinno opierać się na rzetelnej wiedzy, umiejętnościach i dobrych praktykach z zakresu uczestnictwa publicznego, zarządzania kryzysowego i ograniczania ryzyka katastrof. Wymaga też kompetencyjnego rozwoju społeczności, który : 1) uwzględnia międzyludzkie różnice związane z wiekiem, płcią, sprawnością psychofizyczną, pochodzeniem kulturowym i językowym, statusem społeczno-ekonomicznym bądź jakimkolwiek innym aspektem różnorodności, a także 2) implikuje podejścia włączające i angażujące różne grupy osób, społeczności i organizacji, wykorzystując ich mocne strony i uwzględniając słabości. Wzmacnianie odporności wymaga więc społecznego zaangażowania, gdyż odporności na katastrof y nie można rozwijać bez udziału społeczności ani w jej imieniu. Niezbędna jest aktywność osób, grup, organizacji – niezależnie od tego, czy związane są one z rządem, administracją samorządową, organizacjami pozarządowymi czy sektorem prywatnym. Społeczne zaangażowanie łączy wszystkich interesariuszy w dziele przygotowania i realizacji programów mających na celu zmniejszanie ryzyka katastrof oraz wspieranie odporności. Świadomość znaczenia odporności społeczności dla jej bezpieczeństwa staje się coraz bardziej powszechna, ale zrozumienie, jak przygotowywać i wykorzystywać różnorodne programy i zasoby do budowania odporności, stanowi poważne wyzwanie. Niezbędna staje się strategia – wyznaczająca kierunki działań i sposoby postępowania uwzględniające społeczną i terytorialną specyfikę – którą społeczności mogłyby sukcesywnie wdrażać z zamiarem wzmocnienia swojej odporności na katastrof y. Faktem jest, że społeczności wdrażają wiele różnych przedsięwzięć z zamiarem wzmocnienia swojej odporności, ale w tych działaniach trudno jest dostrzec społecznie aprobowaną myśl przewodnią. Wiązać to można z metodycznymi niedostatkami, które sprawiają, że zarówno podmioty rządowe i pozarządowe, jak i społeczności mają minimalne możliwości dzielenia się doświadczeniami z działań na rzecz budowania i/ lub wzmacniania swojej odporności na katastrof y czy omawiania, w jaki sposób angażować i integrować interesariuszy do wspólnych działań. Stąd lokalnym władzom, społecznościom i ich partnerom trudno jest syntetyzować informacje związane z własnymi doświadczeniami. Jeszcze trudniej jest im integrować te informacje z informacjami czerpanymi z zasobów literatury po to, by rozjaśniać problemy lokalnego bezpieczeństwa, co stanowiłoby podstawę lokalnego planowania kryzysowego. Z po-wyższego widać ogrom potrzeb w zakresie wiedzy wyjaśniającej uwarunkowania odporności lokalnej społeczności, którą lokalne władze i społeczności mogłaby wykorzystywać w planowaniu i realizacji przedsięwzięć włączających społeczności do działań służących poprawie bezpieczeństwa – poprzez czynienie tych społeczności bardziej odpornymi. Tematyka artykułów zebranych w niniejszym numerze „Bezpieczeństwa. Teorii i Praktyki” dotyczy uwarunkowań odporności społecznej na zagrożenia kryzysowe. Przyjęcie odporności jako podstawowego podejścia do przeciwdziałania klęskom żywiołowym oznacza określenie uwarunkowań i obszarów działań, w których różne zakresy naszej pracy mogą się wzajemnie uzupełniać i wzmacniać. W numerze prezentowane są wyniki dociekań badawczych autorów nad odpornością na naturalne klęski żywiołowe i katastrofy spowodowane przez człowieka, które stanowić mogą punkt wyjścia do dalszych partnerskich dyskusji i prac badawczych. Autorzy rozpatrują odporność w odniesieniu do zdolności przetrwania trudnej sytuacji i/lub szybkiego wyjścia z niej, a także wyprzedzania ryzyka i stawiania czoła wyzwaniom, zanim się pojawią. Patrzą też na odporność jako na zdolność systemu, społeczności lub społeczeństwa narażonego na zagrożenia do przeciwstawiania się, absorbowania, przystosowywania się, adaptowania, przekształcania i odzyskiwania sił po ustąpieniu zagrożenia w odpowiednim czasie i w sposób efektywny, w tym poprzez zachowanie i przywrócenie podstawowych struktur i funkcji systemu. Autorzy z jednej strony prezentują teoretyczne i metodologiczne ujęcia oceny odporności państwa i społeczeństwa na zagrożenia kryzysowe, a z drugiej – praktyczne podejścia i narzędzia budowania odpornych społeczności. Uwaga autorów koncentruje się też na zdolności adaptacyjnej, którą traktują jako kluczową, bo odporność to nie tylko zdolność przetrwania kryzysowego zagrożenia, ale przede wszystkim adaptacyjna zdolność do radzenia sobie z nim. Z tej perspektywy analizują też przygotowanie jednostek i społeczności do właściwego reagowania na zagrożenia związane z dezinformacją i wskazują na znaczenie przeciwdziałania dezinformacji w budowaniu odporności państwa i jego instytucji na zagrożenia hybrydowe. Podkreślają wagę edukacji międzykulturowej i przygotowania strzeleckiego młodzieży w aspekcie budowania odporności społecznej. Ważnym elementem rozważań jest odporność jednostkowa i sposoby działania sprzyjające jej wzmacnianiu."(...)Pozycja Bezpieczeństwo. Teoria i Praktyka nr 2 (XXVII), 2017 (Bezpieczeństwo antyterrorystyczne Rzeczypospolitej Polskiej)(Oficyna Wydawnicza AFM, 2017) Stelmach, Jarosław; Marszałek, Piotr Krzysztof; Borkowski, Robert; Kudzin-Borkowska, Małgorzata; Zwierzyna, Jarosław; Wróbel, Piotr; Tomasiewicz, Jarosław; Grudka, Piotr; Fałowski, Janusz; Sowińska, Julia; Piątkowski, Mateusz; Borkowski, RobertZe wstępu: W niniejszym numerze „Bezpieczeństwa. Teorii i Praktyki” po raz kolejny podejmujemy problematykę terroryzmu i bezpieczeństwa antyterrorystycznego RP. Wszechobecne, podsycane przez media i polityków poczucie zagrożenia terroryzmem może prowadzić do zaburzenia ładu społecznego i pojawienia się niepokojów społecznych, radykalizacji grup skrajnej prawicy czy rozchwiania preferencji wyborczych. Obiektywnie – czego dowodzą statystyki ostatniego półwiecza – liczba zamachów terrorystycznych w Unii Europejskiej oraz liczba ich ofiar spadają. W powojennej historii Europy najwięcej śmiertelnych ofiar zamachów terrorystycznych było w dekadzie lat 80. (łącznie ok. 2000 ofiar). W obecnym stuleciu liczba ofiar zamachów terrorystycznych według Global Terrorism Database 2016 waha się w całej UE na poziomie od kilku do kilkunastu rocznie (poza rokiem 2004 – ok. 200 ofiar, oraz rokiem 2015 – ok. 150 ofiar). Pomimo to w odczuciu społecznym obawa przed zagrożeniem terrorystycznym nie maleje.Pozycja Gotowość wyszkolonych cywilnych posiadaczy broni palnej do wsparcia Sił Zbrojnych RP w czasie konfliktu zbrojnego na terenie Polski(Oficyna Wydawnicza AFM Uniwersytetu Andrzeja Frycza Modrzewskiego w Krakowie, 2024) Treśka, RadosławArtykuł porusza kwestię wzmocnienia obronności państwa poprzez wykorzystanie potencjału, jakim są cywilni posiadacze broni palnej. Materiał badawczy pozyskano z badań własnych przeprowadzonych przez autora. Uzyskane wyniki badań jednoznacznie wskazują na chęć obrony kraju przez cywilnych posiadaczy broni palnej w przypadku konfliktu zbrojnego na terenie Polski. W artykule omówiono także zagadnienie związane z zaniedbaniami legislacyjnymi w zakresie współpracy wyszkolonych cywilnych posiadaczy broni palnej z SZ RP na rzecz obronności państwa.Pozycja Kua Takoto Te Manuka: Meeting the Challenges of New Zealand’s Contemporary Strategic Environment(Oficyna Wydawnicza AFM, 2021) Johanson, TerryW artykule przedstawiono ramy systemu bezpieczeństwa narodowego Nowej Zelandii w obszarze reagowania na najważniejsze wydarzenia związane z zagrożeniami dla bezpieczeństwem państwa. Autor analizuje, w jaki sposób kontekst strategiczny polityki Nowej Zelandii wpływa na jej podejście do bezpieczeństwa narodowego oraz jak rząd definiuje bezpieczeństwo narodowe. Główne wydarzenia związane z bezpieczeństwem narodowym, takie jak trzęsienia ziemi w Christchurch w latach 2010–2011, zamachy na meczety tamże, erupcja wulkanu Whaakari na wyspie White oraz reakcja na COVID-19, zostały tak przedstawione, by podkreślić złożoność środowiska bezpieczeństwa narodowego Nowej Zelandii od września 2001 r. Artykuł zakończono wskazaniem korzyści wynikających ze skonsolidowania strategii bezpieczeństwa narodowego dla systemu bezpieczeństwa Nowej Zelandii.Pozycja Normy prawne regulujące działania antyterrorystyczne(Oficyna Wydawnicza AFM, 2017) Marszałek, Piotr KrzysztofTerroryzm, stanowiący współcześnie jedno z najpoważniejszych zagrożeń dla bezpieczeństwa narodowego, angażuje wiele różnych organów i instytucji państwowych. Skuteczność w zwalczaniu zdarzeń o charakterze terrorystycznym w dużej mierze zależy od skoordynowania działań tych podmiotów. Zwiększenie uprawnień organów państwowych w tym zakresie nie może jednak powodować nieproporcjonalnego wzrostu ograniczeń w korzystaniu przez obywateli z przysługujących im wolności i praw. Obowiązująca ustawa antyterrorystyczna (ale również szereg ustaw z nią powiązanych) niesie za sobą taką możliwość, a w konsekwencji nie zwiększa poczucia bezpieczeństwa obywateli i ich zaufania do własnego państwa. W artykule podjęto próbę analizy przyjętych rozwiązań i wskazano regulacje budzące najwięcej wątpliwości.Pozycja Państwo demokratyczne, prawne i socjalne: księga jubileuszowa dedykowana profesorowi Zbigniewowi Antoniemu Maciągowi. T. 4, Studia społeczne, polityczne i ekonomiczne(Oficyna Wydawnicza AFM, 2014) Filipek, Józef; Kaźmierczyk, Stanisław; Jaskiernia, Jerzy; Merezhko, Oleksandr; Pieniążek, Marcin; Stadniczeńko, Stanisław L.; Krauz-Mozer, Barbara; Kubiak, Hieronim; Kilian, Stanisław; Kuciński, Jerzy; Stoczewska, Barbara; Leśniak, Małgorzata; Kurkiewicz, Jolanta; Sozańska, Dominika; Arnold, Udo; Szlachta, Bogdan; Włudyka, Tadeusz; Cziomer, Erhard; Grzybowski, Marian; Karp, Janusz; Bednarz, Andrzej; Bębenek, Marian; Chodyński, Andrzej; Smutek, Halina; Żabicka-Kłopotek, Monika; Ślęzak, Piotr; Szewczyk, Ryszard; Szumpich, Stanisław; Huczek, Marian; Szmyd, Jan; Poździoch, Stefan; Barnes, Pamela; Glušac, Danijela; Barnes, Ian; Cherino, Cristina; Molo, Beata; Paterek, Anna; Brataniec, Katarzyna; Bieniek, Mieczysław; Lasoń, Marcin; Hofreiter, Ladislav; Lelito, Ryszard; Stęplewski, Bogumił; Pluciński, Eugeniusz M.; Czermińska, Małgorzata; Drewry, David J.; Majchrowska, Elżbieta; Ostrowska, Barbara; Michalczyk, Tadeusz; Węcławowicz, Tomasz; Ryland, Diane; Krstić, Bojan; Paszek, Zbigniew; Grzybowski, MarianPozycja Rola szkolenia wojskowego członków organizacji proobronnych, studentów i uczniów w tworzeniu oraz funkcjonowaniu wojsk obrony terytorialnej(Oficyna Wydawnicza AFM, 2017) Mendrala, ZenonPo ogólnie korzystnej profesjonalizacji Sił Zbrojnych RP pojawiły się jednak pewne problemy. Jednym z nich jest stosunkowo niewielki dopływ wyszkolonych rezerw osobowych. Jednocześnie powstaje wiele organizacji społecznych o charakterze obronnym i paramilitarnym (nazywanych „organizacjami proobronnymi”), usiłujących podjąć inicjatywy obronne i współpracę z wojskiem. Dlatego też istnieje potrzeba spożytkowania potencjału tych organizacji nie tylko w tradycyjnych rolach (kształtowanie postaw patriotycznych, krzewienie tradycji wojskowych, wsparcie odpowiednich służb w działaniach ochronnych, pomoc humanitarna), lecz także w zakresie przygotowania swoich członków do zasilania zasobów osobowych Sił Zbrojnych RP, w tym wojsk Obrony Terytorialnej. W artykule autor podejmuje problematykę współpracy organów wojskowych z podmiotami społecznymi. Autor opisuje uwarunkowania, działania praktyczne oraz problemy w Ministerstwie Obrony Narodowej, związane ze standaryzacją i certyfikacją szkolenia wojskowego. Działania te dotyczą organizacji proobronnych i klas eksperymentalnych o profilu wojskowym w szkołach ponadgimnazjalnych. Prowadzone są tam programy pilotażowe mające dać odpowiedź w kwestii kierunków dalszego postępowania. Ostatnim elementem jest szkolenie wojskowe absolwentów i studentów uczelni wyższych na potrzeby odbudowy korpusu oficerów rezerwy. W tej dziedzinie prowadzone są dopiero prace koncepcyjne, dlatego też kształt ostatecznych rozwiązań jest obecnie trudny do przewidzenia.Pozycja The Fragmented Middle East: Persistent Insecurity, Rising Instability(Oficyna Wydawnicza AFM, 2021) Issa, AlexPo ataku na Centrum Handlu Światowego (World Trade Center – WTC) we wrześniu 2001 r. Bliski Wschód stał się centralnym punktem amerykańskiej interwencji wojskowej. Chaos powiększyła kolejna interwencja amerykańska w Iraku w ramach operacji „Iracka Wolność” w 2003 r. W swoim artykule autor podkreśla, że obecnie, dwadzieścia lat po ataku na WTC, region Bliskiego Wschodu pozostaje regionem niebezpiecznym, ze zdestabilizowaną architekturą bezpieczeństwa narodowego i bezpieczeństwa regionalnego. Analizując sytuację w czterech wybranych krajach: Iraku, Syrii, Libanie oraz Egipcie, udowadnia tezę postawioną na początku artykułu. Wskazuje wyraźnie, że wielotysięczne demonstracje z okresu tzw. Arabskiej Wiosny nie przyniosły zamierzonego efektu, przyczyniając się do kryzysów humanitarnych, masowej migracji czy wręcz umocnienia władzy autorytarnych liderów.Pozycja The Legal Structure of Offset Transactions - Impact on the National Security(Oficyna Wydawnicza AFM, 2008) Milenković-Kerković, TamaraArtykuł opisuje zjawisko handlu wzajemnego z mandatu rządowego, zwłaszcza w przypadku handlu sprzętem wojskowym, zwracając uwagę na rozmaite typy technik i transakcji handlu wzajemnego w formie offsetu, w których sprzedający (lub jego rząd) w zamian za jednostronny eksport zobowiązuje się do zakupu towarów określonej wartości od sprzedającego. Inną formą zobowiązania po stronie sprzedającego jest wykonanie pewnych usług, o które zwraca się kupujący (lub jego rząd), a stanowiących wypełnienie zobowiązań eksportera w handlu wzajemnym. Krok taki stanowi powiązanie umów dostaw między dwoma stronami wzajemnie je wobec siebie realizującymi. Praktyka postulowania offsetu wyszła poza transakcje sektora militarnego i coraz częściej pojawia się jako warunek w kontraktach sprzedaży w dużych cywilnych operacjach handlowych, lecz nadal jest obecna zwłaszcza w przypadku sprzedaży maszyn lotniczych i produktów przemysłu zbrojeniowego. Mimo poważnej krytyki - w tym w przeszłości ze strony amerykańskich doradców ekonomicznych, MFW i Światowej Organizacji Handlu - handel wzajemny istnieje nadal, a nawet wykazuje tendencje zwyżkowe, zwłaszcza w gospodarkach Bliskiego i Dalekiego Wschodu, Australii i wielu krajach UE. Autorka uważa, że handel wzajemny zagościł u nas na dobre w swojej wielorakości form obejmujących transakcje sprzedaży zwrotnej, kompensacje powrotne i offset, z których ostatnią szczególnie często wymienia się jako substytut bezpośrednich inwestycji zagranicznych. Konstrukcja prawna umowy offsetowej wpływa na aspekty ekonomiczne bezpieczeństwa narodowego w obszarze zamówień, inwestycji w firmy przemysłu zbrojeniowego, handel towarami, a także zagranicznych przedsięwzięć z sektora zbrojeniowo-obronnego. Offset może przybierać formę bezpośrednią lub pośrednią. W pierwszym przypadku mówimy o umowach współwytwarzania lub podzlecania związanych bezpośrednio z eksportowanym sprzętem. Offset pośredni natomiast obejmuje inne świadczenia ze strony pierwotnego eksportera i często stanowi środek zastępujący bezpośrednie inwestycje zagraniczne.Pozycja The System of Military Higher Education in the Russian Federation(Oficyna Wydawnicza AFM, 2019) Kraj, KazimierzArtykuł ma charakter przeglądowy. Autor w zarysie omawia historię szkolnictwa wojskowego Rosji od czasów cara Piotra I Wielkiego, poprzez reformy w dziewiętnastowiecznej Rosji po zmiany, które nastąpiły w wyniku rewolucji październikowej i po objęciu władzy przez partię bolszewików. Pokazane zostało budowanie nowego systemu szkolnictwa wojskowego, które przetrwało do początku reformy Sił Zbrojnych FR w 2008 r. Zasadniczym celem reformy jest dostosowanie systemu szkolnictwa wojskowego Rosji do zmian, które następują w sposobach, środkach i metodach prowadzenia działań militarnych i niemilitarnych przez siły zbrojne, aby w większym stopniu był kompatybilny z nauczaniem w uczelniach cywilnych. Ma ona umożliwiać odchodzącym do rezerwy kadrom oficerskim sprawne przejście do funkcjonowania w warunkach cywilnych. Autor zaprezentował kilka wybranych uczelni wojskowych Federacji Rosyjskiej. W podsumowaniu zawarte zostały wnioski badawcze oraz autorskie oceny, które podkreślają celowość zajmowania się tą sferą aktywności i rozwoju Sił Zbrojnych Federacji Rosyjskiej.Pozycja W cieniu Afganistanu. Kilka uwag o bezpieczeństwie Polski w pierwszej dekadzie XXI wieku(Oficyna Wydawnicza AFM, 2009) Czaja, JanPo upadku komunizmu i zakończeniu zimnej wojny wydawało się, że świat na trwałe wchodzi w okres stabilizacji, pokoju i współpracy. Szybko jednak okazało się, że świat narastającej globalizacji ma różne oblicza, także negatywne, co rzutuje na prawie każdą sferę życia, także na bezpieczeństwo. Spadło co prawda zagrożenie nuklearne, ale pojawiły się nowe zagrożenia oraz nasiliły te, które przedtem przesłonięte były rywalizacją Wschód – Zachód. Chodzi głównie o konfl ikty etniczno- -religijne, kulturowe i cywilizacyjne, w tym rozlewające się konfl ikty wewnętrzne w państwach słabych i upadłych, proliferację broni masowego rażenia, niebezpieczne ambicje państw dyktatorskich. Ogromny wpływ na ład międzynarodowy i bezpieczeństwo miały zamachy 11 września 2001. Zmieniły one percepcję zagrożeń dla bezpieczeństwa. Terroryzm uznany został za największe zagrożenie dla bezpieczeństwa, a ogłoszona przez prezydenta Busha walka z terroryzmem doprowadziła Stany Zjednoczone i prawie cały Zachód do zaangażowania w dwie wojny: w Iraku i w Afganistanie. O ile interwencję w Afganistanie i obalenie reżimu Talibów można uznać za swoiste prawo do samoobrony Stanów Zjednoczonych (a właściwie po uruchomieniu art. 5 traktatu waszyngtońskiego za sprawę całego NATO), bo Al-Kaida, która była organizatorem zamachów 11 września, za przyzwoleniem tego reżimu była na stałe zainstalowana w tym kraju, to już interwencja w Iraku miała wątpliwe podstawy prawne, a właściwie była ona jednostronną decyzją USA, podjętą mimo protestów połowy sojuszników NATO. To co nastąpiło potem, w ramach wojny z terroryzmem, przekształciło się w totalny chaos, przypominający wojnę domową, w Iraku obecnie wygasającą, w Afganistanie zaś, już w warunkach obecności tam Międzynarodowych Sił Wsparcia Bezpieczeństwa (ISAF), coraz bardziej nasilającą się. W ostatnich dwóch latach warunki bezpieczeństwa w Afganistanie, za które w praktyce, w ramach ISAF, odpowiedzialne jest NATO, gwałtownie się pogorszyły. Gwałtownie wzrosła liczba zamachów terrorystycznych, a talibowie odzyskują pozycje, kontrolując już prawie 40% obszaru Afganistanu. Sytuacja w Afganistanie i odpowiedzialność NATO za bezpieczeństwo tego kraju budzi ogromne zaniepokojenie przywódców państw natowskich oraz kierownictwa sojuszu. Staje się to również jednym z centralnych problemów nowej administracji waszyngtońskiej. Trwające już siedem lat i rosnące zaangażowanie NATO i sił koalicyjnych w Afganistanie, pionierskie w ramach misji out of area, mimo zaangażowania ok. 64 tysięcy żołnierzy, sprzętu i idących w miliardy dolarów kosztów operacji nie przynosi jak dotąd, oczekiwanych rezultatów. Dlatego też przygotowana i realizowana jest nowa strategia obecności USA i NATO w Afganistanie. Zaangażowanie NATO w Afganistanie często interpretowane jest jako swoisty test dla Sojuszu, jako wyraz rosnącej odpowiedzialności za bezpieczeństwo globalne, w tym za zwalczanie nowych zagrożeń, takich jak terroryzm, których eskalacja jest także ubocznym skutkiem globalizacji. Autor nie w pełni podziela te opinie, choć niewątpliwie obecność NATO w Afganistanie jest ważną i trudną próbą dla Sojuszu, w tym także dla Polski ze względu na rosnące zaangażowanie sił zbrojnych naszego kraju w tę operację. Sprawa udziału NATO jednak rzutuje na stan bezpieczeństwa międzynarodowego, eskaluje napięcia i budzi negatywne emocje cywilizacyjno-kulturowe, utrudnia walkę z terroryzmem, kładzie się cieniem na i tak niejasny obraz sytuacji na Bliskim i Środkowym Wschodzie. Na wiele spraw z zakresu bezpieczeństwa globalnego i regionalnego, w tym narodowego poszczególnych krajów (choćby USA), patrzy się przez pryzmat Afganistanu.Pozycja Wojska Obrony Terytorialnej Szwajcarii – wybrane aspekty(Oficyna Wydawnicza AFM, 2017) Kuśmirek, KarolinaArmia terytorialna w Szwajcarii jest istotnym instrumentem polityki bezpieczeństwa państwa. Rozwój armii terytorialnej oraz podnoszenie zdolności obronnych przyczyniały się do umocnienia pozycji Szwajcarii na arenie międzynarodowej i odstraszania potencjalnego przeciwnika. Szwajcarskie doświadczenia (np. budowanie tożsamości regionalnej, aktywizacja społeczności lokalnej do obrony „Małej Ojczyzny”) zostały wykorzystane przy budowie Wojsk Obrony Terytorialnej Rzeczypospolitej Polskiej.Pozycja Wolność a bezpieczeństwo. Zamiast podsumowania(Oficyna Wydawnicza AFM, 2008) Widacki, Jan"Powszechne jest dziś przekonanie, że każdy człowiek ma zarówno prawo do wolności, jak i do bezpieczeństwa. To ostatnie zabezpiecza podstawowe, jak się dziś powszechnie przyjmuje, prawo człowieka - prawo do życia. Jednak, jak uczy historia, niekiedy dla ludzi wolność bywa wartością większą niż życie, i to ostatnie gotowi są poświęcić w obronie wolności. Tak więc hierarchia tych wartości: prawa do życia i prawa do wolności, może wydać się dyskusyjna. Co więcej, wiele zdaje się przemawiać za tym, że „wolność" i „bezpieczeństwo" pozostawać mogą ze sobą w konflikcie, w tym sensie, że jedno ogranicza drugie. W europejskiej myśli nowożytnej zwracano uwagę, że wolność musi mieć granice. Te granice wyznaczają prawa (w tym prawo do bezpieczeństwa) innych."(...)Pozycja Wolność mediów a bezpieczeństwo państwa(Oficyna Wydawnicza AFM, 2016) Lorenc, KatarzynaW świecie zachodnim mocno zakorzeniło się przekonanie, że wolność słowa i mediów jest jednym z najważniejszych, nienaruszalnych i mających jedynie pozytywne implikacje praw człowieka. W dobie Internetu, podmiot tej wolności uległ jednak poszerzeniu, możliwość publikacji treści ma bowiem obecnie niemal każdy człowiek. Skutkiem tego niektóre podmioty polityczne, ekonomiczne czy społeczne zaczęły wykorzystywać wolność mediów do własnych celów. W takiej sytuacji należy postawić pytanie, czy wolność słowa i mediów ma w dzisiejszych czasach jedynie pozytywne znaczenie, czy raczej może stanowić też zagrożenie dla bezpieczeństwa państwa: jego ludności, władzy, terytorium oraz rozwoju.Pozycja Zarządzanie kryzysowe w systemie bezpieczeństwa narodowego w Polsce(Oficyna Wydawnicza AFM, 2008) Kozaczyński, WaldemarNiniejszy artykuł opisuje działający w Polsce system zarządzania kryzysowego. Obejmuje on podstawowe definicje i informacje dotyczące koncepcji kryzysu, wyjaśniając podstawy prawa, na którym opiera się funkcjonowanie instytucji związanych z zagrożeniem zdrowia, życia i środowiska człowieka. Nacisk kładzie się na ochronę ludności i System Bezpieczeństwa Narodowego. Krytyce poddaje się wszystkie rozwiązania prawne zastosowane w powyższych aspektach. Następnie wprowadzono nowy statut dotyczący spraw zarządzania kryzysowego oraz implikacje płynące z hipotetycznego wprowadzenia go w życie. Kolejną ważną kwestią poruszaną w sprawozdaniu jest opinia dotycząca starych i nowych rozwiązań służących przyszłemu szkoleniu studentów KSW podczas kursu zarządzania w specjalizacji Zarządzanie Kryzysowe oraz w nowej - Bezpieczeństwo Narodowe.